نوروز در راه است، جادهها گرم از سایش لاستیکها، چرخ لکوموتیوهای قطار در گردش و بال هواپیماها گشوده به پرواز. درحالیکه بیشتر بلیتها از یک ماه پیش و حتی پیشتر به فروش رسیدهاند و بسیاری همچنان دنبال وسیله نقلیهای برای سفر و بسیاری هم آماده سفر با وسیله شخصی هستند، اما تب مردم برای سفر در زمان نسبتا مناسبی که تعطیلی مدارس و ادارهها را هم همراه دارد تند است؛ چه برای سفرهای داخلی چه برای سفرهای خارجی.
در این میان اما شعار «ایران را بگردید» از مدتها پیش مطرح شده و دهان به دهان چرخیده؛ چیزی که شاید پیش از این چندان مورد توجه مسوولان نبوده یا تلاشی برای فرهنگسازی آن نشده است. بسیاری معتقدند زمان آن رسیده که بهجای ریختن ارز به جیب کشورهایی که حالا حامی تروریستهای داعش هستند، بهتر است این پول را در استانها شهرهای کشورمان خرج کنیم تا چرخ اقتصاد گردشگریمان نیز بهتر بچرخد.
دلایل بسیاری در کنار تمام کاستیهایی که در زمینه گردشگری داریم، وجود دارد که باید ایران را بگردیم و گردشگری داخلیمان را رونق ببخشیم؛ خود ما و نه خارجیها. به اذعان بسیاری از فعالان گردشگری و کارشناسان این حوزه، گردشگری کشور با فرهنگسازی برای سفر به اقصی نقاط ایران است که رونق میگیرد و چه بسا گردشگری داخلی مهمتر از ورود گردشگران خارجی به کشور باشد. این مهم محقق نمیشود مگر با فرهنگسازی و تشویق مردم به سفرهای داخلی در زمانهای مختلف سال که محدود به نوروز هم نباشد. حالا پیش از اینکه این فرهنگسازی از سوی رسانهها و مسوولان پررنگتر شود، مردم خودشان دست بهکار شدهاند و تصمیم گرفتهاند بهجای سفر به کشورهایی نظیر ترکیه و امارات که حامیان داعش نامیده میشوند، به ایرانگردی بپردازند؛ امری که حالا به گفته رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایعدستی و گردشگری به شعار سال آینده نیز تبدیل شده است.
لزوم ساماندهی تعطیلات
اما از آنجا که تعطیلات نوروز از نظر زمانی بیش از دیگر زمانها در طول سال امکان سفر را به خانوادهها میدهد، برنامهریزی سفرهای چندروزه نیز برای این ایام بیش از مواقع دیگر سال است که البته همین امر خود یک ضعف در گردشگری داخلی بهشمار میآید و ساماندهی تعطیلات و همه زمانیشدن سفر را میطلبد. علاوهبر اینها، بدیهی است که درراستای برانگیختن گردشگران داخلی برای ایرانگردی، مولفهها و معیارهایی را هم نباید از نظر دور داشت؛ سبک سفر، انگیزه و هدف از سفر، نوع نگاه مسافر به سفر و میزان هزینههای سفر در این امر دخیل بوده و اثر مستقیم دارند. برای نمونه از منظر شاخص هزینه، بسیاری از مقاصد گردشگری خارجی همسایه و آسیایی در رقابت تنگاتنگ با مقاصد داخلی هستند؛ با اینکه مقصدهای خارجی در زمان اوج سفر نیستند، اما هزینهای که با احتساب تخفیف تعریف میکنند از هزینه سفرهای داخلی ما بیشتر است.
چرا ایرانگردی کنیم؟
با اینهمه دلایل بسیاری وجود دارد که میتواند ما را مجاب کند که دستکم نوروز را در ایران بمانیم و ایران را بگردیم. در اینجا به 8 دلیل اصلی آن اشاره خواهد شد.
1- امنیت
در شرایط کنونی و با ناامن شدن کشوری همچون ترکیه که یکی از مقاصد بسیاری از ایرانیان در ایام نوروز بود و البته درگیر بودن کشورهای همسایه با جنگ و تنش، ایران کشوری امن در منطقه است و برای گردشگران خارجی و داخلی مقصدی امن و آرام بهشمار میرود؛ تا جاییکه بسیاری از مجلات و نشریههای معتبر دنیا در سال 2016 میلادی آن را به گردشگران پیشنهاد کردهاند. همچنین این شرایط فرصت مناسبی برای هموطنانمان فراهم کرده تا از جاذبهها و نادیدههای ایران دیدن کنند.
2- جاذبههای تاریخی و طبیعی فراوان
دلیل دیگر برای ایرانگردی، وجود ظرفیتهای بسیار زیاد طبیعی، تاریخی و فرهنگی در ایران است که با کمی صرف وقت و کسب اطلاعات، میتوان سفری متنوع، متناسب با هر نوع سلیقه و علاقهای را برنامهریزی کرد.
3- آب و هوای مناسب و متنوع
طبیعت و آب و هوای ایران به گونهای است که در تمام فصلهای سال میتوان در گوشهای از آن، مکانی با آب و هوای دلنشین یافت. فصل بهار و نوروز هم به قاعده بهاری بودنش در اغلب نقاط ایران آب و هوایی مناسب و معتدل به همراه میآورد که برای هر سلیقهای مناسب است؛ چیزی که در کمتر کشوری میتوان آن را دید.
4- هزینههای مناسب
با اینکه هزینههای سفر در ایران و برخی نقاط گردشگرپذیر تقریبا همسطح با برخی سفرهای خارجی کشورهای همجوار میشود اما باید در نظر داشت که نوروز برای بسیاری از این کشورها فصل کم سفر است و با احتساب این مهم، متوجه میشویم که چندان هم قیمت مناسبی برای این سفرها در این فصل نیستند. البته این را هم باید در نظر گرفت که انگیزه افراد از سفرهایی که دارند در این مورد تاثیر بسزایی دارد.
5- تنوع فرهنگی و آشنایی با اقوام مختلف
ایران مهد اقوام مختلف از ترک و لر و بختیاری گرفته تا بلوچ، کرد و کرمانی، لک، عرب و ترکمن و... است. چنین تنوعی، فرهنگها، آیینها و شیوههای زیستی و صنایعدستی متنوعی را نیز به همراه دارد که در نوع خود دیدنی و جذاب هستند. از همین رو ایرانگردی امکان آشنایی با این اقوام و فرهنگهای گوناگونشان را فراهم میکند و افکار قالبی ما را درباره برخی اقوام تغییر میدهد.
6- رونق گردشگری داخلی و رشد اقتصادی
از طرف دیگر، چنانچه اشاره شد ایرانگردی موجب گردش مالی در کشور شده، از خارج شدن ارز از کشور جلوگیری کرده و رشد اقتصادی کشور را در پی خواهد داشت؛ چیزی که در شرایط کنونی میتواند جای وابستگی اقتصاد کشور به نفت را بگیرد و به شرط سیاستگذاری صحیح برای آن، درآمدی پایدار را به همراه دارد.
7- توسعه پایدار و توجه به جامعه محلی
گسترش ایرانگردی از سوی گردشگران داخلی و رعایت اصول اولیه برخورد با مردم و جوامع محلی میتواند این بخش از جامعه را نسبت به گردشگر و گردشگری خوشبین کرده و آنها را آماده استقبال از گردشگری کند. این امر با اشتغالزایی و تولید با هدف فروش و ارائه خدمات به گردشگر همراه خواهد بود. بنابراین توانمند کردن جوامع محلی، توسعه پایدار گردشگری و در مجموع توسعه پایدار اقتصادی را موجب میشود.
8- توسعه زیرساختهای گردشگری
در صورت رونق گردشگری داخلی و ترغیب گردشگرانی که حاضرند برای دریافت خدمات بهتر و باکیفیتتر هزینه بیشتر هم بپردازند، میتوان انتظار داشت که کم کم زیرساختهای موردنیاز در این حوزه افزایش یافته و باکیفیتتر شوند. البته این مهم در پی افزایش تقاضا و بالا رفتن توقع گردشگر از میزان و چگونگی خدماتی که دریافت میکند، صورت خواهد گرفت. این امر ایران را در افزایش گردشگران ورودی و بهبود خدماتدهی به توریستهای خارجی نیز کمک خواهد کرد.با همه اینها، باید در نظر داشت که احساس امنیت در سفر که آرامش خاطر را به همراه داشته باشد مستلزم آگاه بودن ما به عنوان مسافر با برخی ملزومات گردشگری است. از جمله آنها برنامهریزی قبل از سفر و اقدام آگاهانه به سفر اشاره کرد. آشنا بودن به مسیرهای گردشگری، استفاده از راهنماهای محلی که تشویق جامعه محلی به استقبال از گردشگری را نیز در پی دارد. سفرهای گروهی و استفاده از تورهای مسافرتی، اقامت در هتل یا مراکز اقامتی رسمی ازجمله آنها هستند.
لینک مطلب:
https://www.eranico.com/fa/content/52289